Euronews’in haberine bakılırsa; Kraliçenin 96 yaşında sürpriz olmayan vefatı hisli anları birlikteinde getirdi. Lakin kraliçeye yönelik hürmet yüklü hisler, İngiliz Kraliyet ailesi ve monarşi geleneğine dair kimi gerçeklerin bir daha lisana getirilmesini engelleyemiyor.
Yüzleşmesi güç konulardan biri kraliyet ailesinin İngilizlerin global sömürge devrinde oynadığı role dair. Bir öbür bahis ise, tahtın varisi Charles’ın kral olması ile birlikte kraliyet ailesinin taşıdığı sosyoekonomik nüfuz ve tesiri üzerine.
Güç faturalarında artış yaşandığı, besin bankası ve aşevi kullananların sayısının son on yılda ikiye katlandığı, pandemi ve Brexit’in iktisat üstündeki olumsuz tesirlerinin hissedildiği bir devirde sosyoekonomik açıdan istikrarsızlık İngiliz halkı için kaçınılmaz görünüyor. Kraliçenin mevti öncesinde yalnızca üç gündür başbakanlık koltuğunda oturan Liz Truss’ı ekonomik kararlar açısından sıkıntı günler bekliyor.
KRALİÇE ELİZABETH’İN SERVETİ NE KADAR?
Kraliçenin vefat anından itibaren büyük oğlu Charles tahtla birlikte kraliyet servetinin de sahibi oldu. İngiliz kraliyet ailesinin servetinin ne kadar olduğu tam bilinmiyor.
İngiliz The Sunday Times gazetesinin “Zenginler Listesi” kraliçenin şahsi servetini net 370 milyon sterlin (7,700 milyar tl) olarak hesaplarken, kraliyet uzmanı David McClure’a göre bu sayı 400 milyon sterlin civarında. Amerikan haber kanalı NBC News’e nazaran ise birtakım varsayımlar bu sayısı bir milyar sterlin civarında gösteriyor. Marka kıymetlendirme ve danışmanlık şirketi Brand Finance, kraliyetin sermaye kıymetinin yaklaşık 6,7 milyar sterlin olduğu iddiasında bulunuyor.
Kraliyet ailesinin serveti epeyce saklı tutulduğundan tam fiyatı hesaplamak mümkün değil. 1993 yılında kabul edilen özel bir yasa uyarında hükümdardan hükümdara geçen mirastan veraset vergisi alınmıyor. Kraliyet Serveti’nin (Crown Estate) korunması ismine çıkarılan özel düzenleme mucibince Kral III. Charles bu uygulamadan yararlanan birinci hükümdar olacak ve annesi Kraliçe II. Elizabeth’ten kalan mirası için veraset vergisi ödemeyecek.
Kraliyet Serveti devasa bir arazi ve emlak portföyünden oluşuyor. Bu servetin toplam pahasının 15,2 milyar sterlin olduğu sanılıyor. Kraliyet hakkı ötürüsıyla Elizabeth’e ilişkin olan bu servet, tıpkı hakla Charles’a geçtiğinden şahsi servet değil, kurumsal olarak kraliyete ilişkin kabul ediliyor. Bu miras ortasında Londra’nın merkezinde gayrimenkuller, alışveriş merkezleri, ormanlar, kıyılar ve rüzgar çiftlikleri bulunuyor.
Kraliyet ailesinin üst seviye üyelerinin vasiyetleri “itibar ve pozisyonlarını korumak emeliyle mühürlü tutuluyor. Bu niçinle Kraliçe II. Elizabeth’in ve geçen yıl ölen eşi Prens Philip’in vasiyetleri saklılık ortasında korunuyor. Buna karşın mirasa dair bilinen sayılar dudak uçuklatacak kadar yüksek olduğu sanılıyor.
İNGİLİZ HALKI KRALİYET AİLESİNE NE KADAR ÖDEME YAPIYOR?
İngiliz monarşisi resmi olarak halkın vergilerinden yapılan ödemelerle geçiniyor. Hükümdar Ödemesi (Soverign Grant) olarak isimlendirilen bu fiyat Kraliyet Serveti’nden elde edilen karın yüzde 15-25’i üzerinden hesaplanıyor. 2021-2022’de kraliyet ailesinin mali raporunda bu sayı 85,9 milyon sterlin olarak bildirildi.
Hükümdar Ödemesi kraliyet ailesinin elde ettiği gelirin sadece bir kısmı. Güvenlik masrafları çoklukla Londra Polis Teşkilatı tarafınca karşılanıyor. Ayrıyeten Cornwall Dükü de(daha evvel Charles’ın taşıdığı, artık oğlu William’a geçen unvan) Cornwall Dükalığı’na ilişkin devasa arazi ve emlak portföyünden gelir elde ediyor. İngiliz yayın kuruluşu BBC’ye göre Cornwall’daki portföy yaklaşık yılda 20 milyon sterlin gelir getiriyor.
İngiltere ve Galler’de 18 bin hektardan fazla alanda yer alan gayrimenkulleri kapsayan Lancester Dükalığı’nı da denetim eden kraliyet ailesi buradan da yaklaşık yılda 20 milyon sterlinlik gelir elde ediyor. Hepsi dikkate alındığında monarşi aksisi cumhuriyetçiler, kraliyet ailesinin “gerçek maliyetinin” yılda yaklaşık 345 milyon sterlin (yaklaşık 7 milyar tl) olduğunu ileri sürüyor.
Kraliyet ailesinin resmi internet sitesinde monarşinin 2020-2021 yılında Hükümdarlık Ödemesi’nden elde ettiği yıllık gelirin Birleşik Krallık’ta kişi başına maliyetinin 1,29 sterline (yaklaşık 27 tl) denk geldiği tabir ediliyor. Fakat büyük resme bakıldığında İngiliz halkının bu ödemeye ek öbür katkılarda da bulunduğu görülüyor.
KRALİYET AİLESİNİN SERVETİNE DAİR ŞEFFAFLIK TARTIŞMASI
İngiliz kraliyet ailesinin mali kararlarındaki şeffaflık ve etik tartışmalar çeşitli periyotlarda birtakım önemli soruları da birlikteinde getirdi. Charles’ın, prens olduğu periyotta Cornwall Dükalığı’nın milyarlarca sterlinlik bir gayrimenkul imparatorluğuna dönüştürülmesine dahil olduğu, profesyonel yöneticiler aracılığıyla portföy kıymeti ve karını yüzde 50 attırdığı ve bu türlü yıllık milyonlarca sterlinlik kira geliri elde ettiği aktarılıyor.
Charles ayrıyeten Cornwall Dükalığı’ndaki Dorchester kentinde 160 hektarlık alanda kurulan Poundbury kentsel uzantısının inşasına da dahil olduğu ve bu projeyi kendi mimari cazibe görüşüne nazaran dizayn ettiği bildiriliyor. 4 bin şahsa konut sunacak olan bu projenin öbür kurumsal teşebbüslerden farklı olarak Cornwall Dükalığı altında kurumsal vergiden muaf olduğunun altı çiziliyor.
CHARLES’IN DAHİL OLDUĞU ‘SKANDAL’ BAĞIŞLAR VE KARARLAR
Buna ek olarak Charles, son periyotta kendi ismini taşıyan dernek ve vakıflara tartışmalı bağışlar kabul ettiğine dair biroldukca ihtilaflı durumla karşı kaşıya. İngiltere’de pazar günleri çıkan Sunday Times gazetesinin haberine bakılırsa Prens Charles, Amerika Birleşik Devletleri (ABD) askerleri tarafınca Pakistan’da 2011 yılında düzenlenen bir operasyonla öldürülen Usame Bin Ladin’in iki üvey kardeşinin 2013 yılında “Galler Prensliği Hayır Vakfı” (PWCF ) için yaptığı bağışı kabul etti.
bir daha The Sunday Times gazetesi prensin eski Katar Başbakanı Pir Hamad bin Jassim bin Jaber Al Thani’den toplam 3 milyon euro fiyatında nakit para aldığını aktardı. Kurduğu vakfın bir Suudi iş insanına bağış karşılığı İngiliz vatandaşlığı ve onur unvanı vadettiğine dair haberlerin basına yansıması da Charles’ı güç durumda bırakan bir öteki gelişme oldu.
Bütün bu gelişmeler ışığında, Kral III. Charles’ın, annesi Kraliçe II. Elizabeth’in kişiliğinde ve 70 yıllık hükümranlığında kazandığı saygınlığa erişmesini zorlaştırabileceği yorumları yapılıyor. Öte yandan mali açıdan sıkıntı günleri atlatmaya çalışan İngiliz halkının kraliyet servetiyle ilgili bakış açısının ilerleyen günlerde yeni tartışmaları gündeme getirip getirmeyeceği de merak konusu.
Yüzleşmesi güç konulardan biri kraliyet ailesinin İngilizlerin global sömürge devrinde oynadığı role dair. Bir öbür bahis ise, tahtın varisi Charles’ın kral olması ile birlikte kraliyet ailesinin taşıdığı sosyoekonomik nüfuz ve tesiri üzerine.
Güç faturalarında artış yaşandığı, besin bankası ve aşevi kullananların sayısının son on yılda ikiye katlandığı, pandemi ve Brexit’in iktisat üstündeki olumsuz tesirlerinin hissedildiği bir devirde sosyoekonomik açıdan istikrarsızlık İngiliz halkı için kaçınılmaz görünüyor. Kraliçenin mevti öncesinde yalnızca üç gündür başbakanlık koltuğunda oturan Liz Truss’ı ekonomik kararlar açısından sıkıntı günler bekliyor.
KRALİÇE ELİZABETH’İN SERVETİ NE KADAR?
Kraliçenin vefat anından itibaren büyük oğlu Charles tahtla birlikte kraliyet servetinin de sahibi oldu. İngiliz kraliyet ailesinin servetinin ne kadar olduğu tam bilinmiyor.
İngiliz The Sunday Times gazetesinin “Zenginler Listesi” kraliçenin şahsi servetini net 370 milyon sterlin (7,700 milyar tl) olarak hesaplarken, kraliyet uzmanı David McClure’a göre bu sayı 400 milyon sterlin civarında. Amerikan haber kanalı NBC News’e nazaran ise birtakım varsayımlar bu sayısı bir milyar sterlin civarında gösteriyor. Marka kıymetlendirme ve danışmanlık şirketi Brand Finance, kraliyetin sermaye kıymetinin yaklaşık 6,7 milyar sterlin olduğu iddiasında bulunuyor.
Kraliyet ailesinin serveti epeyce saklı tutulduğundan tam fiyatı hesaplamak mümkün değil. 1993 yılında kabul edilen özel bir yasa uyarında hükümdardan hükümdara geçen mirastan veraset vergisi alınmıyor. Kraliyet Serveti’nin (Crown Estate) korunması ismine çıkarılan özel düzenleme mucibince Kral III. Charles bu uygulamadan yararlanan birinci hükümdar olacak ve annesi Kraliçe II. Elizabeth’ten kalan mirası için veraset vergisi ödemeyecek.
Kraliyet Serveti devasa bir arazi ve emlak portföyünden oluşuyor. Bu servetin toplam pahasının 15,2 milyar sterlin olduğu sanılıyor. Kraliyet hakkı ötürüsıyla Elizabeth’e ilişkin olan bu servet, tıpkı hakla Charles’a geçtiğinden şahsi servet değil, kurumsal olarak kraliyete ilişkin kabul ediliyor. Bu miras ortasında Londra’nın merkezinde gayrimenkuller, alışveriş merkezleri, ormanlar, kıyılar ve rüzgar çiftlikleri bulunuyor.
Kraliyet ailesinin üst seviye üyelerinin vasiyetleri “itibar ve pozisyonlarını korumak emeliyle mühürlü tutuluyor. Bu niçinle Kraliçe II. Elizabeth’in ve geçen yıl ölen eşi Prens Philip’in vasiyetleri saklılık ortasında korunuyor. Buna karşın mirasa dair bilinen sayılar dudak uçuklatacak kadar yüksek olduğu sanılıyor.
İNGİLİZ HALKI KRALİYET AİLESİNE NE KADAR ÖDEME YAPIYOR?
İngiliz monarşisi resmi olarak halkın vergilerinden yapılan ödemelerle geçiniyor. Hükümdar Ödemesi (Soverign Grant) olarak isimlendirilen bu fiyat Kraliyet Serveti’nden elde edilen karın yüzde 15-25’i üzerinden hesaplanıyor. 2021-2022’de kraliyet ailesinin mali raporunda bu sayı 85,9 milyon sterlin olarak bildirildi.
Hükümdar Ödemesi kraliyet ailesinin elde ettiği gelirin sadece bir kısmı. Güvenlik masrafları çoklukla Londra Polis Teşkilatı tarafınca karşılanıyor. Ayrıyeten Cornwall Dükü de(daha evvel Charles’ın taşıdığı, artık oğlu William’a geçen unvan) Cornwall Dükalığı’na ilişkin devasa arazi ve emlak portföyünden gelir elde ediyor. İngiliz yayın kuruluşu BBC’ye göre Cornwall’daki portföy yaklaşık yılda 20 milyon sterlin gelir getiriyor.
İngiltere ve Galler’de 18 bin hektardan fazla alanda yer alan gayrimenkulleri kapsayan Lancester Dükalığı’nı da denetim eden kraliyet ailesi buradan da yaklaşık yılda 20 milyon sterlinlik gelir elde ediyor. Hepsi dikkate alındığında monarşi aksisi cumhuriyetçiler, kraliyet ailesinin “gerçek maliyetinin” yılda yaklaşık 345 milyon sterlin (yaklaşık 7 milyar tl) olduğunu ileri sürüyor.
Kraliyet ailesinin resmi internet sitesinde monarşinin 2020-2021 yılında Hükümdarlık Ödemesi’nden elde ettiği yıllık gelirin Birleşik Krallık’ta kişi başına maliyetinin 1,29 sterline (yaklaşık 27 tl) denk geldiği tabir ediliyor. Fakat büyük resme bakıldığında İngiliz halkının bu ödemeye ek öbür katkılarda da bulunduğu görülüyor.
KRALİYET AİLESİNİN SERVETİNE DAİR ŞEFFAFLIK TARTIŞMASI
İngiliz kraliyet ailesinin mali kararlarındaki şeffaflık ve etik tartışmalar çeşitli periyotlarda birtakım önemli soruları da birlikteinde getirdi. Charles’ın, prens olduğu periyotta Cornwall Dükalığı’nın milyarlarca sterlinlik bir gayrimenkul imparatorluğuna dönüştürülmesine dahil olduğu, profesyonel yöneticiler aracılığıyla portföy kıymeti ve karını yüzde 50 attırdığı ve bu türlü yıllık milyonlarca sterlinlik kira geliri elde ettiği aktarılıyor.
Charles ayrıyeten Cornwall Dükalığı’ndaki Dorchester kentinde 160 hektarlık alanda kurulan Poundbury kentsel uzantısının inşasına da dahil olduğu ve bu projeyi kendi mimari cazibe görüşüne nazaran dizayn ettiği bildiriliyor. 4 bin şahsa konut sunacak olan bu projenin öbür kurumsal teşebbüslerden farklı olarak Cornwall Dükalığı altında kurumsal vergiden muaf olduğunun altı çiziliyor.
CHARLES’IN DAHİL OLDUĞU ‘SKANDAL’ BAĞIŞLAR VE KARARLAR
Buna ek olarak Charles, son periyotta kendi ismini taşıyan dernek ve vakıflara tartışmalı bağışlar kabul ettiğine dair biroldukca ihtilaflı durumla karşı kaşıya. İngiltere’de pazar günleri çıkan Sunday Times gazetesinin haberine bakılırsa Prens Charles, Amerika Birleşik Devletleri (ABD) askerleri tarafınca Pakistan’da 2011 yılında düzenlenen bir operasyonla öldürülen Usame Bin Ladin’in iki üvey kardeşinin 2013 yılında “Galler Prensliği Hayır Vakfı” (PWCF ) için yaptığı bağışı kabul etti.
bir daha The Sunday Times gazetesi prensin eski Katar Başbakanı Pir Hamad bin Jassim bin Jaber Al Thani’den toplam 3 milyon euro fiyatında nakit para aldığını aktardı. Kurduğu vakfın bir Suudi iş insanına bağış karşılığı İngiliz vatandaşlığı ve onur unvanı vadettiğine dair haberlerin basına yansıması da Charles’ı güç durumda bırakan bir öteki gelişme oldu.
Bütün bu gelişmeler ışığında, Kral III. Charles’ın, annesi Kraliçe II. Elizabeth’in kişiliğinde ve 70 yıllık hükümranlığında kazandığı saygınlığa erişmesini zorlaştırabileceği yorumları yapılıyor. Öte yandan mali açıdan sıkıntı günleri atlatmaya çalışan İngiliz halkının kraliyet servetiyle ilgili bakış açısının ilerleyen günlerde yeni tartışmaları gündeme getirip getirmeyeceği de merak konusu.