Afrika Matabele karıncaları üzerine çalışmalar yürüten araştırmacılar, bu toplumsal böceklerin yaralı karıncaları konuta götürdüklerini evvelde fark etmişti.
Artık de sağlıklı karıncaların yaralıların yarasını temizlediği ve hatta tahminen de enfeksiyon kapmamaları için bir cins antibiyotik veriyor olabilecekleri keşfedildi.
Büyüdükleri vakit 2 santimetreye ulaşabilen Matabele karıncaları termitlerle besleniyor. Karıncalar yiyecek bulmak için güzel korunan termit yuvalarına saldırmaktansa meyyit bitkiler üzerinde beslenen termitleri tespit etmek için savanlara karınca birlikleri gönderiyor. İstilalar sırasında karınca cephesinde de kimi kayıplar yaşanıyor olağan ki. Nispeten küçük karıncaların üçte bir kadarı yaralanabiliyor.
Pekala yaralanan karıncalar nasıl güzelleşiyor? Karıncaların bu manzarası bilim insanlarını şaşkına çevirdi. Fotoğrafa dikkatlice bakıldığında nazaranmiyorsunuz; fakat karıncaların bu mucizesi nitekim inanılmaz!
Karıncalarla ilgili müşahede yapan Erik Frank isminde bir uzman epeyce sıra dışı bir olaya rastlıyor. Termitlerle savaşan karıncaların savaş yaptıkları alanları temizledikleri görülüyor. Karıncalar savaşta yaralanan öteki karıncalara ise bakın ne yapıyor.
Üç yıl boyunca 200’den çok karınca avı gözlemleyen bilimciler avdan dönen karıncaların yolda karşılaştıkları rastgele bir yaralı karıncayla çabucak ilgilenmeye başladıklarını fark etti. Şayet yaralı karıncanın yalnızca bir ya da iki bacağı eksikse karıncalar yaralıları yuvaya taşıyor. Şayet daha fazla ziyan görmüşse yaralı karınca geride bırakılarak yola devam ediliyor.
Frank, araştırma yapmak için bir laboratuvarda ortam hazırladı. İçine yapay karınca yuvaları yerleştirdiği ortamda bulunan küçük kameralar, hareketi algılıyordu.
Karıncaları izlemeye başlayan Frank, farklı imgeler kaydetti. Yaralı arkadaşı olduğunu anlayan karınca sinyal vererek, yaralı sayısının en az 2 katı kadar sağlam karınca çağırıyordu.
Deher neysel olarak yaralanan ve müdahale edilmeyen karıncaların %80’i 24 saat ortasında ölüyordu. Fakat karıncalar tarafınca birinci yardım uygulanan karıncaların yalnızca %10’u ölmüştü.
Bu karıncaların ve termitlerin savaş yaptığı alanları inceleyen uzman Erik Frank, atak bittikten daha sonra karıncaların birbirlerini tedavi etmeye çalıştıklarını gözlemledi.
Akın bittikten daha sonra yuvalarına geri dönen karıncalar, yaralanan karıncayı sistematik bir biçimde sırtüstü yatırıp, yaralanan bölgeyi 4 dakika boyunca yalayarak tedavi etmeye çalışıyor. Evet yalayarak mevt riskini düşürüyor, birbirlerinin ömrünü kurtarıyor.
Bu birinci yardım hareketi, beşerler haricinde sıhhat uygulamasını bu biçimdesine sistematik bir biçimde yapan birinci kayıt olarak tarihe geçti.
Karıncaları daha yakından incelemek isteyen araştırmacılar altı karınca kolonisini laboratuvar ortamındaki yapay yuvalara yerleştirdi ve sağlıklı karıncaların bacağını kaybeden yaralı karıncalarla ilgilendiklerini bir sefer daha gördü. Araştırmacılardan biri “Yaranın üstündeki pisliği mi alıyorlar yoksa enfeksiyonu gidermek için mikrop öldürücü bir husus mi uyguluyorlar anlayamadık lakin 24 saat ortasında tedavi edilmeyen karıncaların yüzde 80’inin öldüğünü fark ettik.” dedi.
Yaralı karıncalar feromon (ayın çeşidin üyeleri içinde hissedilen kimyasal madde) salgılayarak imdat daveti gönderiyor. Yardım geldiğinde yaralı karıncalar yuvaya daha kolay taşınabilmek için bacaklarını içeri hakikat çekiyor. Meyyit karıncaları laboratuvar ortamında feromonla kaplayınca başka karıncaların yardıma geldiği görüldü lakin meyyit karıncanın bacaklarını içeri yanlışsız çekmediğini bakılırsan sağlıklı karıncaların yollarına kaydedildi.
Yapılan araştırma Proceedings of the Royal Society B‘de yayımlandı.
Artık de sağlıklı karıncaların yaralıların yarasını temizlediği ve hatta tahminen de enfeksiyon kapmamaları için bir cins antibiyotik veriyor olabilecekleri keşfedildi.
Büyüdükleri vakit 2 santimetreye ulaşabilen Matabele karıncaları termitlerle besleniyor. Karıncalar yiyecek bulmak için güzel korunan termit yuvalarına saldırmaktansa meyyit bitkiler üzerinde beslenen termitleri tespit etmek için savanlara karınca birlikleri gönderiyor. İstilalar sırasında karınca cephesinde de kimi kayıplar yaşanıyor olağan ki. Nispeten küçük karıncaların üçte bir kadarı yaralanabiliyor.
Pekala yaralanan karıncalar nasıl güzelleşiyor? Karıncaların bu manzarası bilim insanlarını şaşkına çevirdi. Fotoğrafa dikkatlice bakıldığında nazaranmiyorsunuz; fakat karıncaların bu mucizesi nitekim inanılmaz!
Karıncalarla ilgili müşahede yapan Erik Frank isminde bir uzman epeyce sıra dışı bir olaya rastlıyor. Termitlerle savaşan karıncaların savaş yaptıkları alanları temizledikleri görülüyor. Karıncalar savaşta yaralanan öteki karıncalara ise bakın ne yapıyor.
Üç yıl boyunca 200’den çok karınca avı gözlemleyen bilimciler avdan dönen karıncaların yolda karşılaştıkları rastgele bir yaralı karıncayla çabucak ilgilenmeye başladıklarını fark etti. Şayet yaralı karıncanın yalnızca bir ya da iki bacağı eksikse karıncalar yaralıları yuvaya taşıyor. Şayet daha fazla ziyan görmüşse yaralı karınca geride bırakılarak yola devam ediliyor.
Frank, araştırma yapmak için bir laboratuvarda ortam hazırladı. İçine yapay karınca yuvaları yerleştirdiği ortamda bulunan küçük kameralar, hareketi algılıyordu.
Karıncaları izlemeye başlayan Frank, farklı imgeler kaydetti. Yaralı arkadaşı olduğunu anlayan karınca sinyal vererek, yaralı sayısının en az 2 katı kadar sağlam karınca çağırıyordu.
Deher neysel olarak yaralanan ve müdahale edilmeyen karıncaların %80’i 24 saat ortasında ölüyordu. Fakat karıncalar tarafınca birinci yardım uygulanan karıncaların yalnızca %10’u ölmüştü.
Bu karıncaların ve termitlerin savaş yaptığı alanları inceleyen uzman Erik Frank, atak bittikten daha sonra karıncaların birbirlerini tedavi etmeye çalıştıklarını gözlemledi.
Akın bittikten daha sonra yuvalarına geri dönen karıncalar, yaralanan karıncayı sistematik bir biçimde sırtüstü yatırıp, yaralanan bölgeyi 4 dakika boyunca yalayarak tedavi etmeye çalışıyor. Evet yalayarak mevt riskini düşürüyor, birbirlerinin ömrünü kurtarıyor.
Bu birinci yardım hareketi, beşerler haricinde sıhhat uygulamasını bu biçimdesine sistematik bir biçimde yapan birinci kayıt olarak tarihe geçti.
Karıncaları daha yakından incelemek isteyen araştırmacılar altı karınca kolonisini laboratuvar ortamındaki yapay yuvalara yerleştirdi ve sağlıklı karıncaların bacağını kaybeden yaralı karıncalarla ilgilendiklerini bir sefer daha gördü. Araştırmacılardan biri “Yaranın üstündeki pisliği mi alıyorlar yoksa enfeksiyonu gidermek için mikrop öldürücü bir husus mi uyguluyorlar anlayamadık lakin 24 saat ortasında tedavi edilmeyen karıncaların yüzde 80’inin öldüğünü fark ettik.” dedi.
Yaralı karıncalar feromon (ayın çeşidin üyeleri içinde hissedilen kimyasal madde) salgılayarak imdat daveti gönderiyor. Yardım geldiğinde yaralı karıncalar yuvaya daha kolay taşınabilmek için bacaklarını içeri hakikat çekiyor. Meyyit karıncaları laboratuvar ortamında feromonla kaplayınca başka karıncaların yardıma geldiği görüldü lakin meyyit karıncanın bacaklarını içeri yanlışsız çekmediğini bakılırsan sağlıklı karıncaların yollarına kaydedildi.
Yapılan araştırma Proceedings of the Royal Society B‘de yayımlandı.